2017/2 Geloven binnen een levende traditie

In een cultuur waarin ‘progressief’ en ‘conservatief’ gelden als quasi alomvattende categorieën die op een vage manier de sociale wenselijkheid respectievelijk laakbaarheid van ideeën en gedragingen kwalificeren, vormt ‘traditie’ een moeilijk onderwerp. Toch impliceert afbreuk doen aan traditie een miskennen van het historische gesitueerd-zijn van de mens, die enkel kan leven en denken in het heden vanuit een verworteling in het verleden en met een perspectief van hoop op toekomst.

In dit nummer van Communio besteden we aandacht aan verschillende aspecten van de Traditie als een theologisch basisconcept. Mgr. Joris Schröder noemt in de eerste bijdrage verschillende dimensies van het gegeven van de Traditie. Vervolgens wordt nader ingegaan op twee theologen, die van grote invloed geweest zijn op het moderne denken over Traditie en dogma-ontwikkeling. Naar aanleiding van een citaat in de encycliek Lumen fidei van paus Franciscus, gaat Bernhard Hegge nader in op Romano Guardini’s voorstelling van de ‘katholieke wereldbeschouwing’ en de samenhang daarvan met de thema’s van geloof en Traditie. Newman-specialist Rik Achten behandelt vervolgens de visie van de Engelse kardinaal op de ontwikkelingvan de christelijke geloofsleer.

Het onderscheid tussen de éne Traditie als een fundamenteel ecclesiologisch gegeven (een “levend doorgeven, in de heilige Geest tot stand gebracht…, waardoor de Kerk in haar leer, leven en eredienst alles wat zijzelf is en alles wat zij gelooft, bestendigt en aan alle geslachten doorgeeft” CKK 78) en de verschillende deeltradities gaat terug op de Franse dominicaan Yves Congar. Aan Congars denken, in verbinding met de ‘hermeneutiek van de hervorming’ van paus Benedictus XVI, is de bijdrage van Kees van Vliet gewijd.

Aan de hand van de ontwikkelingen in de liturgie, die in de loop van de twintigste eeuw hebben plaatsgevonden, illustreert dom Johan te Velde osb hoe de Kerk zich ontwikkelt als een levend organisme, in een voortdurend samengaan van overlevering, herbronning en vernieuwing.

De laatste bijdrage is van methodologische aard. De Franse jezuïet Henri Crouzel (†2003) toont in dit artikel hoe de Overlevering van de Kerk als een voortschrijdend inzicht in de geloofswaarheden enkel kan geschieden op basis van een gedegen bronnenstudie. Aan de hand van nauwkeurige tekstanalysen weet Crouzel verschillende vooronderstellingen te benoemen die bij recente interpretaties van Bijbelse en patristieke teksten een impliciete maar leidende rol gespeeld hebben. De fundamentele bijdrage van Crouzel maakt duidelijk dat zowel een polemisch als een apologetisch activisme al te vaak onrecht doen aan de bronteksten en daarmee ook aan de levende Traditie van de Kerk.

F. De Rycke

AuteurTitelPagina
Joris SchröderTraditie en kerkelijk leven. Een eerste verkenning
Bernhard HeggeDe Kerk als draagster van de blik van Christus op de wereld. Een citaat van Romano Guardini in de encycliek “Lumen fidei”
Hendrik AchtenTraditie bij Newman
Kees van VlietDe invloed van Thomas van Aquino op de ecclesiologie van Vaticanum II. Een theologische brief aan pater Dr. Leo Elders
Johan te VeldeSpanningsvelden in de liturgische hervorming
Henri CrouzelScheiden en hertrouwen in de vroege Kerk. Enkele reflecties vanuit de historische methodologie
Elke drie maanden ons blad bij u in de bus?

Laatste nummers

De thematiek van dit nummer, het vlees, roept bij menig lezer ongetwijfeld vragen op. Het is een woord dat in…

Het thema van dit derde nummer mag als titel van een tijdschrift misschien wat bevreemding oproepen. Toch maakt een nadere…

De synodale weg die er momenteel in de katholieke Kerk wordt gegaan, roept veel op. In verschillende landen wordt er…

Het eerste nummer van een jaargang is meestal deel van een grotere serie. Nadat vorig jaar een nummer aan God,…

Cultuurchristendom is een term die vaker gebruikt wordt, maar waaraan op verschillende manieren een inhoud wordt gegeven. Voor sommige mensen…

Communio is een internationaal katholiek tijdschrift. Naast de dialoog tussen geloof en cultuur vormt de internationale samenwerking één van de wezenskenmerken van Communio. Het tijdschrift wordt uitgegeven in meer dan 15 landen en taalgebieden.

Contactinformatie
Dr L. Hendriks
NL – Heyendallaan 82 – 6464 Kerkrade
E-mail: redactie@communio.nl

Administratie abonnementen
Dhr. A. Dols
Standaardmolen 8
2406 JK Alphen aan de Rijn
E-mail: administratie@communio.nl

Copyright: 2021 Stichting Communio | Privacyverklaring

Website door: Webheld.nl